نقشه‌ی شطرنج حافظ اسد: فریب متحدان اسرائیل در لبنان

به نقل از خبرگزاری قاصدک شرق، در ادامه مجموعه مقالاتی که به بازخوانی زندگی و زمانه سیدحسن نصرالله، دبیرکل شهید حزب‌الله لبنان می‌پردازد، قسمت چهل‌وپنجم به تحلیل نقش سوریه و تقابل آن با رژیم صهیونیستی در جریان جنگ داخلی لبنان اختصاص دارد.

در این بخش از مجموعه، به بررسی راهبرد هوشمندانه حافظ اسد برای خنثی‌سازی توطئه‌های اسرائیل و متحدان لبنانی آن پرداخته شده است. اسرائیل با هدف حذف کامل حضور سازمان آزادیبخش فلسطین در لبنان و ایجاد دولتی کاملاً همسو در بیروت، از جناح راست افراطی مارونی به‌عنوان ابزار خود استفاده می‌کرد. در مقابل، سوریه با درک خطر این طرح، سه هدف راهبردی شامل تحکیم سیادت خود بر لبنان، تعریف جبهه تقابل با اسرائیل و حفظ ساختار چندفرقه‌ای لبنان را دنبال می‌کرد.

حافظ اسد با برنامه‌ریزی دقیق و استفاده از اختلافات داخلی جناح‌های لبنانی، توانست در فاصله ژانویه تا آگوست ۱۹۷۶ حمایت ظاهری رهبران راست افراطی مانند پی‌یر جمیل و کمیل شمعون را برای ورود نظامی سوریه به لبنان جلب کند. این در حالی بود که رهبران جوان‌تر فالانژها، به‌ویژه بشیر جمیل، از همان ابتدا نسبت به نیات سوریه بدبین بودند و هشدار می‌دادند که دمشق قصد دارد استقلال لبنان را از بین ببرد.

سوریه با بهره‌گیری از قدرت‌گیری میدانی جناح چپ و فلسطینی‌ها، راست افراطی را به نقطه‌ای رساند که خود خواستار مداخله نظامی دمشق شد. این اقدام هوشمندانه، فضای لازم برای خنثی‌سازی تدریجی متحدان اسرائیل و تضعیف نقشه‌های صهیونیستی در لبنان را فراهم کرد. در نهایت، سوریه توانست با وجود شکاف‌های داخلی در جناح راست، توازن قدرت را به نفع خود تغییر داده و نقشه اسرائیل برای تسلط کامل بر لبنان را با شکست مواجه کند.

این تحلیل، بخشی از پروژه بزرگتر بررسی تأثیر جنگ داخلی لبنان بر شکل‌گیری مقاومت اسلامی و نقش محوری سیدحسن نصرالله در این تحولات تاریخی است.