به گزارش خبرگزاری قاصدک شرق، کمبود عرضه گازوئیل در بازار جهانی احتمالاً تا نیمه سال ۲۰۲۷ ادامه خواهد داشت؛ وضعیتی که با آسیب دیدن پالایشگاه‌های خاورمیانه و روسیه، اختلال در صادرات فرآورده‌های نفتی و عقب افتادن تعمیرات پالایشگاه‌ها در دیگر نقاط جهان شدت گرفته است.
بر اساس گزارشی که ایرینا اسلاو در پایگاه خبری اویل‌پرایس منتشر کرده است، تولیدکنندگان خارج از مناطق درگیر تلاش کرده‌اند تولید خود را افزایش دهند، اما ظرفیت موجود برای جبران کاهش عرضه کافی نیست. افزایش تقاضای فصلی در ماه‌های سرد سال نیز می‌تواند فشار بیشتری بر قیمت سوخت وارد کند. در این شرایط، تحلیلگران معتقدند توافق آمریکا و روسیه برای ارسال گازوئیل به بازار آمریکا هم به‌تنهایی تغییر محسوسی در وضعیت عرضه جهانی ایجاد نمی‌کند.
کاهش ظرفیت پالایش در خاورمیانه و روسیه
یکی از عوامل اصلی تداوم بحران، آسیب دیدن تأسیسات پالایشی در خاورمیانه است. پالایشگاه باپکو در بحرین که در هفته‌های ابتدایی جنگ هدف حملاتی منتسب به ایران قرار گرفت، اکنون به حدود ۷۵ درصد ظرفیت کامل خود بازگشته است؛ با این حال، پالایشگاه جیزان عربستان سعودی همچنان از مدار تولید خارج است. این پالایشگاه با ظرفیت روزانه ۴۰۰ هزار بشکه، یکی از مراکز مهم پالایش نفت عربستان در ساحل دریای سرخ است و در ماه‌های گذشته چند بار هدف حمله قرار گرفته است.
در کنار محدودیت‌های تولید در خاورمیانه، صادرات گازوئیل روسیه نیز افت قابل‌توجهی داشته است. بر اساس این گزارش، حملات پهپادی اوکراین باعث شده حدود نیمی از پالایشگاه‌های روسیه برای ماه‌ها از مدار خارج شوند. این وضعیت علاوه بر کاهش عرضه صادراتی، به کمبود سوخت در بازار داخلی روسیه و اعمال ممنوعیت صادرات گازوئیل منجر شده است. مجموع این تحولات، عرضه فرآورده‌های نفتی از دو منطقه مهم تولیدکننده را محدود کرده و فشار مضاعفی بر بازار جهانی وارد کرده است.
چرا افزایش صادرات نفت خام به معنای رفع بحران سوخت نیست؟
یکی از نکات مهم گزارش، تفاوت وضعیت صادرات نفت خام و فرآورده‌های نفتی از تنگه هرمز است. بر اساس داده‌های برخی سامانه‌های ردیابی کشتی‌ها، جریان عبور نفت خام از این تنگه به سطوحی نزدیک به پیش از جنگ بازگشته است، اما صادرات فرآورده‌های نفتی همچنان محدود است.
حمل محموله‌های سوختی به دلیل اشتعال‌پذیری بیشتر، در شرایط حمله به کشتی‌ها ریسک بالاتری دارد. همچنین فرآورده‌های نفتی معمولاً با نفتکش‌های کوچک‌تری حمل می‌شوند و همین موضوع می‌تواند بر روند انتقال محموله‌ها اثر بگذارد. از سوی دیگر، پالایشگاه‌های خارج از خاورمیانه و روسیه نیز در ماه‌های گذشته با حداکثر ظرفیت فعالیت کرده‌اند تا بخشی از کمبود عرضه را جبران کنند. این پالایشگاه‌ها تعمیرات دوره‌ای خود را به تعویق انداخته‌اند، اما ادامه این روند می‌تواند احتمال خرابی تجهیزات و توقف‌های ناخواسته تولید را افزایش دهد. بنابراین، حتی اگر صادرات نفت خام بهبود یابد، بازگشت عرضه گازوئیل به سطح عادی همچنان به احیای ظرفیت پالایش و عادی شدن صادرات فرآورده‌ها وابسته است.
محموله روسیه کمتر از یک‌دهم مصرف روزانه آمریکاست
در همین شرایط، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از توافق با ولادیمیر پوتین برای تأمین گازوئیل مورد نیاز آمریکا از روسیه خبر داده است. بر اساس گزارش اویل‌پرایس، نخستین محموله این توافق شامل حدود ۴۰ هزار تن، معادل تقریباً ۳۰۰ هزار بشکه گازوئیل با گوگرد بسیار پایین، هفته گذشته بندر پریمورسک روسیه در دریای بالتیک را ترک کرده است. انتظار می‌رود این محموله در ۷ نوامبر به نیویورک برسد.
رابین میلز، مدیرعامل شرکت مشاوره انرژی قمر انرژی، با اشاره به حجم این محموله اعلام کرده است میزان گازوئیل ارسالی کمتر از یک‌دهم مصرف روزانه آمریکاست. از این رو، تحلیلگران تأثیر این توافق بر عرضه جهانی و قیمت گازوئیل را محدود ارزیابی می‌کنند. این محموله به‌تنهایی نمی‌تواند کمبود موجود را جبران کند و انتظار نمی‌رود پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در ۳ نوامبر نیز کاهش محسوسی در قیمت سوخت ایجاد شود.
تداوم قیمت بالای سوخت با نزدیک شدن به زمستان
افزایش تقاضای فصلی یکی دیگر از عواملی است که می‌تواند بحران را تشدید کند. با نزدیک شدن به زمستان در نیمکره شمالی، تقاضا برای سوخت‌های گرمایشی افزایش می‌یابد؛ موضوعی که به‌ویژه در آمریکا می‌تواند فشار بیشتری بر بازار گازوئیل وارد کند.
بر اساس اظهارات پاتریک دی‌هان، رئیس بخش تحلیل نفت شرکت گس‌بادی، میانگین قیمت گازوئیل در آمریکا همچنان بالاتر از ۶ دلار به ازای هر گالن است و قیمت بنزین نیز احتمالاً بالاتر از ۴ دلار باقی می‌ماند. وی تأکید کرده است با وجود اقدامات دولت آمریکا برای کاهش فشار قیمت سوخت، از جمله کاهش مالیات سوخت در برخی ایالت‌ها، قیمت‌ها همچنان در سطح بالایی قرار دارند.
بر اساس داده‌های ارائه‌شده در این گزارش، قیمت بنزین آمریکا حدود ۴۲.۳ سنت به ازای هر گالن بالاتر از میانگین روز انتخابات سال ۲۰۲۲ است. قیمت گازوئیل نیز نزدیک به یک دلار در هر گالن بالاتر از میانگین ۵.۳۳ دلاری آن در روز انتخابات سال ۲۰۲۲ قرار دارد. این ارقام نشان می‌دهد قیمت هر دو سوخت در مسیر ثبت بالاترین سطح خود در روز انتخابات آمریکا قرار گرفته‌اند؛ هرچند این موضوع به معنای ثبت رکورد تاریخی قیمت در تمام روزهای سال نیست.
تعمیرات پالایشگاه‌ها در ۲۰۲۷ فشار عرضه را تشدید می‌کند
چشم‌انداز عرضه در سال آینده نیز با محدودیت‌هایی همراه است. بر اساس ارزیابی مورگان استنلی، بازار جهانی سوخت دست‌کم تا اواسط سال ۲۰۲۷ با شرایط عرضه محدود مواجه خواهد بود. این مؤسسه مالی پیش‌بینی کرده است در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۷، حجم ظرفیت پالایشی خارج‌شده از مدار به دلیل تعمیرات برنامه‌ریزی‌شده به حدود ۲.۵ برابر میزان معمول تعمیرات بهاره پالایشگاه‌ها در سطح جهان برسد. این تعمیرات که بخشی از آن به دلیل تعویق برنامه‌های نگهداری در سال جاری انباشته شده است، می‌تواند ظرفیتی بیش از مجموع ظرفیت پالایشی فعلی خارج از مدار در خاورمیانه و روسیه را از دسترس خارج کند.
آژانس بین‌المللی انرژی نیز در گزارش ماهانه بازار نفت اکتبر خود هشدار داده است که محدودیت عرضه در بازار گازوئیل و گازوئیل گرمایشی احتمالاً تا میانه سال آینده ادامه خواهد داشت.
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0